کد خبر: ۲۶۲۳۵۸

تاریخ انتشار کردن: سه شنبه ۱۵ خرداد ۱۴۰۳ – ۰۷:۲۱

به نقل از بهداشت نیوز، به طور قراردادی، سالمند به فردی اطلاق می‌بشود که پا به سن ۶۵ سالگی می‌گذارد. شرایط فیزیکی که برای سالمند به مرور به وجود می‌‎آید، همانند افت قوت بدنی، افت قوت دید و شنوایی، خمیدگی، کندی در حرکت، ریزش مو، افت قوت عضلانی، افت ظرفیت ریه‌ها، آشفتگی و اختلال در حافظه و…، همه انها جهت اضمحلال تدریجی فرد سالمند می‌بشود.

در حقیقت سالمندی یک اتفاق طبیعی در زندگی هر فرد است و همه افراد آن را توانایی خواهند کرد، اما با دقت به شرایط طبیعی دوران پیری، ازمایش ها متغیری از زندگی را خواهند داشت و این ازمایش ها امکان پذیر شیرین یا تلخ باشد. در بین این ازمایش ها شیرین یا تلخ، سالمند با مشکلاتی نیز روبرو خواهد شد که موجبات سخت شدن یک زندگی معمولی و انجام فعالیت‌های روزانه را برای او دشوار می‌کند؛ دورانی که پاره‌ای از مشکلات روحی را برای سالمندان به همراه خواهد داشت.

بر پایه اظهار موسسه خیریه کهریزک، آلزایمر، افسردگی و اضطراب، بی‌خوابی، کم‌خوابی یا پر خوابی، حس تنهایی و طردشدگی، عدم ربط و فعالیت‌های اجتماعی، هراس از مرگ و عدم امید به زندگی و… مواردی از این مشکلات می باشند.

آلزایمر

بیماری آلزایمر یا فراموشی، اختلالی است که در ذهن اتفاق افتاده و به مرور زمان توانمندیهای ذهنی شخص را افت می‌دهد. آلزایمر، از بارزترین اختلالات ذهنی است که زیاد تر در سنین سالمندی رخ می‌دهد و زندگی فرد سالمند را به شدت دچار می‌کند.

مغز یک انسان سالم ۱۰ بیلیون نورون دارد که ماموریت انتقال سیگنال‌های الکتریکی به اعضای داخلی بدن و ماهیچه‌ها را بر مسئولیت دارد. آلزایمر این ربط بین نورونی را از بین برده و در ادامه، جهت اختلال در کارکرد نورون‌ها و در نهایت، مرگ سلول‌های مغزی خواهد شد.

عرصه ابراز آلزایمر به طور معمول، ارثی و اکتسابی و به طور خفیف تا شدید ابراز می‌کند. این اختلال قادر است به شدت زندگی سالمند و اطرافیان او را تحت تاثییر قرار دهد و در زندگی روزانه او اختلال تشکیل کند. سالمند مبتلا به آلزایمر، دچار فراموشی شده و فراموشی او در عملکردش تاثییر خواهد گذاشت. در نوع خفیف این اختلال ذهنی، فرد با عدم تمرکز و در نوع شدید آلزایمر، سالمند حتی امکان پذیر فرزندان خود را نشناسد و در برخی از موارد تشنج و اختلال در خواب و مشکلات دیگر همانند از دست دادن کنترل ادرار به وجود بیاید.

برای این بیماری، درمان گسترش یافتهای وجود ندارد و بهترین راه، پیشگیری از وقوع یا در صورت ابراز، کنترل آن است.

افسردگی و اضطراب

اگرچه امکان پذیر افسردگی و اضطراب در هر سنی رخ دهد، اما سالمندان به مقدار زیاد بسیاری در معرض ابتلا به این اختلال روحی قرار دارند. افراد مبتلا، احساساتی نظیر ناراحتی، پوچی، اضطراب، ناامیدی، درماندگی، بی‌ارزشی، بی‌قراری یا شرمساری را توانایی می‌کنند. آن‌ها انگیزه و اشتیاق به انجام فعالیت‌های روزانه خود را از دست خواهند داد، نسبت به انجام کارهایی که برایشان لذت‌قسمت است، دیگر حس خوبی ندارند و به انجام آن فعالیت‌ها مبادرت نمی‌ورزند.

افراد افسرده دچار اختلال خواب، بی‌میلی به غذا و کم‌اشتهایی خواهد شد. در برخی موارد، در تمرکز و برای سپردن جزئیات و تصمیم‌گیری دچار مشکل خواهد شد. در برخی موارد شدید افسردگی فرد عمل به خودکشی می‌کند. حس خستگی، کوفتگی، افت انرژی بدن و مشکلات گوارشی و اختلالات دیگر، همه انها از علائم افسردگی می باشند.

افسردگی در یک فرد سالمند به علت از دست دادن حمایتاجتماعی، بازنشستگی، مصرف دارو، سابقه افسردگی ارثی، هراس از پیری، هراس از تنها زندگی کردن، هراس از طرد شدن، بیماری‌های مزمن، پیر شدن بدن، مرگ همسر و عوامل دیگر، امکان پذیر تشدید یابد.

بی‌خوابی، کم‌خوابی یا پر خوابی

اختلالات خواب در یک فرد سالمند، از دیگر عواملی است که امکان پذیر او را دچار بحران اختلالات روحی کند. اختلالات خواب ناشی از بیماری خاص یا افسردگی و…، سلامت سالمند را به مخاطره خواهد انداخت.

عدم ربط و فعالیت‌های اجتماعی

عوامل زیاد بسیاری امکان پذیر بر روی فعالیت‌های اجتماعی یک فرد سالمند تاثییر گذاشته و فعالیت‌های او را به حداقل رساند. عواملی چون بیماری، افسردگی، عدم انگیزه برای برقراری ربط با دیگران، هراس از ربط با دیگران و…، همه انها علتمی‌بشود سالمند تنها ماندن در خانه را ترجیح دهد و از بیرون رفتن و ربط گرفتن با همسالان خود و حتی اقوام و فرزندانش سر باز زند. تنها ماندن در خانه برای یک سالمند پیامدهای بدی به همراه خواهد داشت. افزایش ابتلا به افسردگی، آلزایمر، متوهم شدن، با خود سخن زدن و تحلیل رفتن توانایی برقراری ربط با دیگران از جمله پیامدهای تنها ماندن در خانه خواهد می بود. 

حس تنهایی و طردشدگی

با بزرگ شدن فرزندان خانواده و ترک منزل به منظور یافتن شغل یا راه اندازی خانواده، والدین کم کم تنها شده و از طرفی نیز کهولت سن و شرایط مربوط به آن به سراغ والدین خواهد آمد و این اتفاق تقریبا برای اکثر والدین اتفاق می‌افتد. پیری به مرور حس تنهایی و طرد شدگی برای همه افراد سالمند را به همراه خواهد داشت. این حس نیز امکان پذیر تبدیل اختلال در حرکت سالمند شده، انگیزه‌اش را برای ادامه زندگی از دست بدهد و در این چنین حالتی، دچار افسردگی، اضطراب و غیره بشود.

هراس از مرگ و عدم امید به زندگی

در برخی افراد میانسال، با پدیدار شدن علائم پیری، هراس از مرگ با علائم متغیری نظیر نگرانی، اضطراب، به زبان آوردن نگرانی‌ها و… ابراز می‌کند. اگرچه این هراس به علت ناراحتی جدایی از همسر، فرزندان، عزیزان و شرایط مطلوب زندگی و هراس از تنها شدن، طبیعی است، اما در حجم گسترده‌تر، این تفکرات می‌تواند سالمند را پریشان و به افسردگی بکشاند. هراس از مرگ در سالمندانی که در تنهایی زندگی می‌کنند زیاد زیاد تر از سالمندانی است که در کنار خانواده یا در آسایشگاه‌های سالمندان زندگی می‌کنند.   

فعالیت‌های سودمند جهت جلوگیری از ابتلا به بیماری‌های روحی- ذهنی در افراد سالمند

از با اهمیت ترین فعالیت‌ها در جهت افت و عدم ابراز اختلالات روحی در سالمند این است که او را در بین جمع قرار داد تا عواملی چون تنهایی بر او تسلط نکنند. قرار گرفتن در جمع همسالان و تعامل های اجتماعی و این چنین مراقبت‌های ملزوم از یک سالمند می‌توانند به شدت از مبتلا شدن سالمند به بیماری‌های روحی جلوگیری کند.

مراقبت‌های پزشکی، اهمیت دادن به رژیم غذایی سالم، مصرف به موقع داروها، ملاقات‌های گاه و بی‌گاه، تماس‌های تلفنی و تصویری، هم‌نشینی و سخن بگویید کردن در رابطه موضوعات گوناگون، ورزش‌های ملایم مشابه با شرایط فیزیکی سالمند، محول کردن ماموریت های سبک بر دوش آنان برای حس سودمند بودن، ملاقات با روان‌پزشک و مشاور در صورت نیاز، تنظیم خواب، تشکیل شرایط و جو آرام خانوادگی به دور از تشنج و تنش، عدم حبس کردن خود در منزل، گردش و تفریح، فعالیت‌های شبیه با افراد جوان‌تر، داشتن استقلال مالی و غیره، همه انها از عوامل زیاد مهمی می باشند که جهت جلوگیری از ابتلا به بیماری‌های روحی و ذهنی در افراد سالمند خواهد شد.