
>> تلسکوپهای وب و هابل راز شفقهای سریعتغییر مشتری را فاش کردند >> سیاره مشتری دارای یک میدان مغناطیسی شگفتانگیز و بینظیر است که قدرت آن ۲۰ هزار برابر میدان مغناطیسی زمین برآورد میشود. این قدرت عظیم، موتور محرک نمایشهای خیرهکننده شفقهای قطبی است که طیف وسیعی از پرتو ایکس تا موجهای فروسرخ را در بر میگیرند. با این حال، مشاهدات اخیر در طیف فروسرخ، لایههای جدیدی از رازهای این پدیده را آشکار کرده است.
همکاری استراتژیک دو تلسکوپ فضایی جیمز وب و هابل تیمهای پژوهشی با بهرهگیری همزمان از قابلیتهای منحصر به فرد تلسکوپ فضایی جیمز وب (JWST) و تلسکوپ هابل، به بررسی دقیق پویاییهای شفقی در جو مشتری پرداختند.
تلسکوپ هابل با دید در طیف نور مرئی و فرابنفش، رویدادهای پرانرژی را رصد میکند، در حالی که جیمز وب به عنوان یک تلسکوپ پیشرفته فروسرح، حساسیت بیسابقهای دارد و قادر است جزئیاتی را ثبت کند که هیچ ابزار دیگری تا به امروز امکان رصد آنها را نداشته است. یون تریهیدروژن (H₃⁺) کلید شناخت جو سیارههای غازی محققان تمرکز خود را بر رصد تابش خاصی از یون تریهیدروژن (H₃⁺) معطوف کردند.
ر است. اهمیت این یون فراتر از مشتری است؛ پیش از این در حل معما شفقهای مرموز نپتون که پس از ۳۶ سال مجدداً رصد شدند، نقش کلیدی ایفا کرده بود.
در این پژوهش، H₃⁺ به عنوان یک نشانگر دقیق برای پیگیری تغییرات لحظهای شفقهای قطبی مشتری مورد استفاده قرار گرفت. شوکینگترین کشف شفقهایی که در ثانیهها متحول میشوند دادههای حیاتی که در ۲۵ دسامبر ۲۰۲۳ جمعآوری شدهاند، نتایج شگفتانگیزی را به همراه داشتند. جاناتان نیکولز، نویسنده اصلی مطالعه از دانشگاه لستر، این مشاهدات را هدیهای شگفتانگیز کریسمس توصیف کرد.
برخلاف انتظار محققان که تغییرات شفق را در بازههای زمانی طولانی (نزدیک به یک ربع ساعت) و تدریجی پیشبینی میکردند، واقعیت نشان داد که کل منطقه شفق به طور همزمان درخشان میشود و فوران میکند، به طوری که تحولات قابل مشاهده حتی در مقیاس ثانیه رخ میدهد.
فش تلسکوپ هابل نداشتند. این پدیده نشاندهنده وجود مکانیزمهای فیزیکی متمایز در تولید نور است.
یکی از فرضیات پیشرو برای توضیح این ناسازگاری، بارش همزمان ذرات کمانرژی به جانب ذرات پرانرژی بر روی اتمسفر مشتری است. در حالی که ذرات پرانرژی مسئول شفقهای فرابنفش درخشان هستند، حضور جریان عظیمی از ذرات کمانرژی — که پیش از این به این تصور نمیشد — میتواند مفسر شفقهای فروسرخ بینظیر رصد شده توسط وب باشد. مگنتوسفر مشتری یک تور طبیعی پیچیده میدان مغناطیسی فضایی (مگنتوسفر) مشتری ساختاری عظیم و فوقالعاده پیچیده دارد.
این میدان تا فاصله ۷ میلیون کیلومتر در سمت خورشید کشیده شده و در سمت مخالف، تقریباً تا مرز مدار زحل گسترش یافته است. پژوهشهای اخیر نشان دادهاند که طوفانهای خورشیدی میتوانند این مگنتوسفر را به شدت فشرده کنند و باعث افزایش دمایی گسترده در جو سیاره شوند. درک این دینامیکها برای پیشبینی هوای فضایی و فیزیک سیارات حیاتی است. نتایج کامل این مطالعه پیشگامانه در نشریه معتبر نیچر کامیونیکیشنز منتشر شده است.
>>