مرگ فضانورد بر روی ماه چالشهای حفظ جسد و پروتکلهای ناسا برای تشییع در فضا, مرگ در فضا، بهویژه بر روی ماه، سناریویی است که آژانسهای فضایی نظیر ناسا برای آن برنامهریزیهای دقیقی دارند.
برخلاف زمین که روند تجزیه بدن بهصورت طبیعی و پیشبینیپذیر است، محیط ماه با خلأ، نوسان دمایی شدید و تابشهای کاشان، فرآیندهای کاملاً متفاوتی را بر روی جسد انسان تحمیل میکند.\پروتکلهای ناسا در ایستگاه فضایی بینالمللیدر ایستگاه فضایی بینالمللی (ISS)، اگر فضانوردی در حین پیادهروی فضایی یا داخل ماژولها فوت کند، اولین اقدام انتقال جسد به بخش هوابند است.
بدن در لباس فضایی نگهداری میشود تا از انتشار بو و آلودگی محیط جلوگیری شود. سپس جسد در انبار سرد ایستگاه قرار میگیرد تا تجزیه کند شده و زمان تصمیمگیری برای تیمهای کنترل مأموریت فراهم آید.ناسا سه گزینه اصلی برای مدیریت جسد در مدار پایین زمین دارد بازگشت به زمین با فضاپیما، پرتاب به مسیر سوختن در جو، یا رها کردن در فضا (که به دلیل خطر تبدیل به زباله فضایی و نقض معاهدات بینالمللی، گزینه ترجیحی نیست).
وین پیشنهاد کرده است قرار دادن جسد در کیسه مخصوص، اتصال به بازوی رباتیکی خارج از فضاپیما، یخزده شدن در خلأ و سپس تکاندهی مکانیکی برای ۱۵ دقیقه تا تبدیل بدن به قطعات کوچک.
بخار آب خارج شده و حدود ۲۵ کیلوگرم باقیماندههای خشک برای بازگشت به زمین ذخیره میشوند. این روش حجم و وزن را به حداقل میرساند و از نظر بهداشتی ایمن است.\وضعیت منحصربهفرد مرگ بر روی سطح ماهتا کنون دستورالعمل قطعی برای مرگ فضانورد بر روی ماه وجود ندارد. تصمیمگیری به عهده اعضای باقیمانده تیم مأموریت و کنترل مأموریت در زمین است، با در نظر گرفتن آرای پیشین متوفی.
اولویت ناسا جلوگیری از آلودگی زیستی ماه با میکروبهای زمینی است؛ بنابراین ترجیح اول بازگشت جسد به زمین یا سوختن کامل آن است. اگر بازگشت غیرممکن باشد (مثلاً در فاجعه جمعی)، دفن در سطح ماه یا رها کردن اجتنابناپذیر میشود.\روند تجزیه بدن در محیط ماهاگر جسد بر سطح ماه رها شود، تجزیه بهشکل زمینی اتفاق نمیافتد.
ده و بافتهای نرم بهصورت مومیایی طبیعی حفظ میشوند.
نوسان دمایی مداوم باعث پوسیدگی و تکهتکه شدن تدریجی بدن میشود.بدون محافظت جو و میدان مغناطیسی، تابشهای کهکشان بدن را در طول میلیونها سال تجزیه میکند و تنها استخوانها باقی میمانند.
دفن در خاک ماه (ریگولیت) میتواند از تابش و نوسان دما محافظت کند و فرآیند مومیاییسازی را برای قرنها متوقف سازد.\نتیجهگیری چالشهای لجستیک و اخلاقیمرگ در فضا تنها یک مسئله بیولوژیک نیست؛ چالشهای لجستیک، قانونی، اخلاقی و حفظ محیط فضایی را در بر میگیرد. ناسا و شرکای بینالمللی در حال توسعه پروتکلهای یکپارچه برای مأموریتهای آرتِمیس و مریخ هستند تا کرامت انسان و امنیت مأموریت همزمان تضمین گردد.